MINISTER 
NAUKI I SZKOLNICTW A WYŻSZEGO Prof. Barbara Kudrycka 
MNiSW-DS-SSN-175-1892-1/WS/l0 

Warszawa, 7 kwietnia 2010 r. 

Pan 
Władysław M. Rzymski 
Prezes Rady Szkolnictwa Wyższego i Nauki Związek Nauczyciełstwa Polskiego 
Ul. Smulikowskiego 6/8 
00-389 Warszawa 
Szanowny Panie Prezesie, 
Odpowiadając na pismo z dnia 8 lutego 2010 I. pragnę na wstępie podziękować za zainteresowanie działaniami podjętymi przez Rząd RP, których celem jest poprawa funkcjonowania nauki i szkolnictwa wyższego w warunkach gospodarki wolnorynkowej, 
Dostrzegając zachodzące procesy w polskiej gospodarce oraz potrzebę zmian dostosowawczych nauki i szkolnictwa wyższego do potrzeb społecznych oraz gospodarczych Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego podjął pilne działania związane ze zmianą istniejącego stanu rzeczy, zarówno w nauce jak i w szkolnictwie wyższym. Chciałabym zwrócić uwagę, że projektowana reforma zawiera w szczególności rozwiązania mające na celu zwiększenie finansowania badań naukowych, w tym ze źródeł pozabudżetowych, efektywniejsze wykorzystanie dostępnych środków oraz wzmocnienie współpracy sfery nauki z sektorem przedsiębiorstw. 
Pragnę zaznaczyć, że mimo realnych uwarunkowań kształtowania budżetu państwa w kolejnych latach, w sytuacji podejmowanych wysiłków na rzecz przezwyciężania wpływu światowego kryzysu finansowego na polską gospodarkę i finanse publiczne, jeszcze przed wdrożeniem reformy, środki finansowe na naukę były systematycznie zwiększane w ostatnich kilku latach. Podczas gdy w 2005 roku wzrost był minimalny (wyniósł 0,03%), w roku 2007 w stosunku do roku poprzedniego nakłady wzrosły o 11 % (z 3.341,6 do 3.707,4 mld zł), w 2008 I. - mimo wprowadzonych znaczących cięć w budżecie państwa - o 4,1%, a w 2009 I. w czasie ogólnoświatowego kryzysu gospodarczego - aż o 16,8%. Budżet nauki na 2010 r., zgodnie z ustawą budżetową, wynosi 5,062 mld zł co daje dalszy wzrost nakładów na naukę o 12,2%. Niewątpliwie są to środki wciąż odbiegające od średniej dla krajów Unii Europejskiej, jednak po wdrożeniu reformy będą dalej znacznie wzrastać. 
Reforma nauki "Budujemy na wiedzy - reforma nauki dla rozwoju Polski" oraz reforma szkolnictwa wyższego "Partnerstwo dla Wiedzy" obejmuje przede wszystkim pakiet pięciu nowych (uchwalonych przez Sejm RP w dniu 18 marca br.) oraz nowelizację dwóch ustaw. Celem proponowanych regulacji, w zakresie finansowania nauki i zwiększenia współpracy jednostek naukowych z przemysłem, będzie: 

~ Zapewnienie sprawiedliwego i efektywnego finansowania - projekt ustawy o zasadach finansowania nauki wprowadza model, w którym środki finansowe przeznaczane na badania będą sukcesywnie wzrastać, a sposób ich wydawania będzie uzależniony od osiągnięć badawczych. Nowy sposób finansowania odpowiada standardom światowym, w których badania opłacane są z kilku źródeł, w tym z Narodowego Centrum Nauki (NCN), będącego instytucją niezależną merytorycznie od decyzji politycznych i Narodowego Centrum Badań i Rozwoju (NCBiR), prowadzącego konkursy dla nauk stosowanych. Proponowane regulacje gwarantują przekazywanie do tych instytucji corocznie coraz większej części środków finansowych, tak aby do 2020 r. osiągnąć poziom 50% nakładów z budżetu nauki, przeznaczanych na konkretne projekty realizowane w drodze konkursów; 
~ Badania na potrzeby gospodarki - projektowana ustawa o instytutach badawczych zakłada, że dotychczasowe jednostki badawczo-rozwojowe zostaną przekształcone w instytuty badawcze, podlegające ścisłym zasadom kontroli oraz systematycznemu audytowi. Działania mają na celu zapewnienie realizacji badań i prac rozwojowych nakierowanych na potrzeby gospodarki. Do zadań instytutów należeć będzie m. in. transfer technologii i przystosowywanie wyników do oczekiwań przemysłu. Proponowane rozwiązania maja stanowić bazę rozwojową do współpracy podmiotów gospodarczych ze środowiskiem naukowym. 
~ Kolejna propozycja to ustawa o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju, która wprowadza zmiany w przepisach o NCBiR. Centrum zostało powołane do realizacji polityki państwa w zakresie finansowania badań stosowanych, mających strategiczne znaczenie dla rozwoju Polski i jej bezpieczeństwa. NCBiR będzie służyło jako katalizator zmian w obszarze współpracy nauki i przemysłu, rozumianej jako udział przedsiębiorców, zarówno w ogłaszanych konkursach, jak i w finansowaniu niektórych zadań NCBiR. Współpraca ta jest obecnie zdecydowanie za niska w porównaniu z krajami najwyżej rozwiniętymi. 
	~ Wsparcie dla początkujących i uzdolnionych naukowców -	ustawa 
o Narodowym Centrum Nauki, odpowiada na wieloletnie zapotrzebowanie polskiego środowiska naukowego na stworzenie niezależnej od polityków instytucji zarządzanej przez naukowców, a finansowanej ze środków publicznych i przyznającej granty badawcze we wszystkich obszarach nauki z zachowaniem zasad konkursowych. Rozwiązanie takie stosowane jest na całym świecie i zapewnia podwyższenie jakości prac naukowych oraz sprzyja przejrzystości przyznawania środków finansowych. NCN, w odróżnieniu od NCBiR, będzie finansować badania podstawowe. NCN będzie zobowiązane do przeznaczania minimum 15 proc. wszystkich grantów na badania prowadzone przez początkujących naukowców. 
~ Ważnym elementem przygotowanej reformy szkolnictwa wyższego jest wzrost finansowania tego sektora w postaci "funduszu projakościowego", który uruchomi konieczne jakościowe zmiany w polskich uczelniach. Coroczny wzrost kwoty finansowania przeznaczony będzie przede wszystkim na finansowanie jednostek organizacyjnych szkolnictwa wyższego najwyższej jakości, zarówno w sektorze publicznym, jak i niepublicznym. Oddziaływać to będzie motywacyjnie na poprawę jakości kształcenia, większe zaangażowania pracowników akademickich w ich badania naukowe i dydaktykę oraz większe zaangażowanie studentów i doktorantów w uzyskiwanie wyższych osiągnięć podczas studiów. Ważnym czynnikiem wpływającym na kondycję polskich uczelni będzie także ich integracja z otoczeniem społeczno-gospodarczym oraz włączenie praktyków z sektora przedsiębiorstw w funkcjonowanie uczelni. Wśród rozwiązań mających służyć tym celom należy wymienić przede wszystkim wprowadzenie możliwości kształcenia wspólnego z pracodawcą, a także kształcenia na zamówienie  pracodawcy oraz włączenie praktyków reprezentujących organizacje gospodarcze, publiczne i społeczne do procesu dydaktycznego przy tworzeniu programów studiów, realizacji procesu kształcenia, ocenie jego efektów. 
Natomiast, odnosząc się do kwestii dotyczących relacji wynagrodzel1 ,,3 :2: l" dla pracowników naukowych zatrudnionych na różnych stanowiskach, uprzejmie informuję, że zagadnienia związane z kształtowaniem środków na wynagrodzenia oraz poziom przeciętnych wynagrodzeń, w ramach stosunku pracy, dla pracowników uczelni publicznych określa art. 93 ust. l oraz art. 151 ust. 1 oraz ust. 4 i ust. 8 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym. Postanowienia te wyznaczają aktualnie sposób formowania i dystrybucji wydatków płacowych na rzecz określonych grup pracowniczych w poszczególnych uczelniach publicznych. 

Przeciętne wynagrodzenia miesięczne w uczelni publicznej dla pracowników naukowych relacjonowane są do kwoty bazowej, określonej w ustawie budżetowej na dany rok budżetowy, przy zastosowaniu określonych wskaźników procentowych tej relacji dla poszczególnych czterech grup pracowników uczelni publicznych, z zaleceniami, że relacje te nie powinny być niższe od wskazal1 ustawowych. Tylko w przypadku najniższych wartości wskaźników procentowych relacji, występuje - jako wtórna - modelowa relacja międzygrupowa 3 :2: l: l pomiędzy grupami pracowniczymi (grupy: profesorów, adiunktów, asystentów, pracowników nie będących nauczycielami akademickimi). Z ustawy wynika zatem, że wskaźniki poziomu przeciętnych wynagrodzel1 w uczelniach powinny być wyższe od wskaźników relacji ustawowej. Mogą być jednak wyższe w zróżnicowanym procencie w określonych grupach pracowniczych, co jednocześnie może kształtować, inne niż modelowe, relacje międzygrupowe przeciętnych wynagrodzel1 pracowniczych w poszczególnych uczelniach. 
Zarysowane wyżej propozycje w zakresie dotyczącym reform nauki i szkolnictwa wyższego zostały wypracowane na drodze szeroko zakrojonych konsultacji społecznych, w których istotną rolę odegrały także środowiska pracodawców. Pozwala to żywić nadzieję, że rozwiązania przedstawione w projekcie reformy okażą się owocne i doprowadzą do znaczącej poprawy w zakresie dostosowania wiedzy i umiejętności absolwentów polskich uczelni do potrzeb rynku pracy oraz przyczynią się do rozwoju gospodarki i społeczeństwa. Proponowana reforma uwzględnia w szczególności te działania w zakresie prac badawczo-rozwojowych, które będą zorientowane na potrzeby gospodarki. Wprowadza się także rozwiązania legislacyjne, które mają zapewnić efektywność ekonomiczną oraz partnerstwo naukowo-gospodarcze na rzecz rozwoju innowacyjnej gospodarki. 
Pragnę też poinformować, że Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego przygotowuje się do opracowania strategii rozwoju szkolnictwa wyższego w perspektywie następnej dekady. Jej sformułowanie będzie ukoronowaniem dyskusji na temat kierunków długofalowego rozwoju szkolnictwa wyższego, w którym ważną rolę odegra projekt strategii rozwoju tego sektora do 2020 roku, przygotowywany na zlecenie resortu przez konsorcjum Ernst & Young i Instytutu Badań nad Gospodarką Rynkową, a także analogiczna strategia opublikowana w grudniu ubiegłego roku przez środowisko rektorów polskich uczelni. 
Z wyrazami szacunku,