Rada Szkolnictwa Wyższego i Nauki Związku Nauczycielstwa Polskiego
Biuletyn Informacyjny, numer 3/2008, marzec 2008 r.
11. marca br. odbyło się - jak co miesiąc - posiedzenie Prezydium Rady SzWiN ZNP. Głównym tematem spotkania było omówienie przygotowań do wspólnego posiedzenia Prezydium Rady oraz Prezydium ZG ZNP. Ponadto przekazano informację o spotkaniu Przewodniczącego KSN "Solidarność" Janusza Sobieszczańskiego z Prezesem Rady Władysławem Rzymskim. Przedmiotem spotkania były kwestie współpracy obu związków, głównie w sprawach pracowniczych i płacowych.
29. lutego we Wrocławiu przedstawiciele Prezydium Rady SzWiN w osobach wiceprezesa Rady Remigiusza Więckowskiego oraz członka Prezydium Grzegorza Sowińskiego i Prezesa Rady Uczelnianej w Politechnice Wrocławskiej Bronisława Majchrzaka spotkali się z Przewodniczącym Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich prof. Tadeuszem Lutym. W trakcie spotkania przedyskutowano szereg istotnych dla szkolnictwa wyższego problemów, a m.in.: pozycję związków zawodowych na uczelniach, kwestie wynagrodzeń w szkolnictwie wyższym w kontekście ewentualnego sporu zbiorowego oraz akcji protestacyjnych podejmowanych przez związki zawodowe.
12. i 25. marca odbyły się spotkania zespołów powołanych przez Radę SzWiN na ostatnim jej posiedzeniu. Zespoły opracowały wstępne propozycje działań w sprawach, do których zostały utworzone: opracowania materiału dotyczącego stosunku Rady do obecnej ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym oraz działań Związku w sprawach płacowych. Obydwoma dokumentami zajmie się wstępnie Prezydium Rady na swoim najbliższym posiedzeniu.
02. Kwietnia br. sejmowa Komisja Edukacji Nauki i Młodzieży wspólnie z Ministerstwem Nauki i Szkolnictwa Wyższego zorganizowała konferencję poświęconą ocenie stanu polskiego szkolnictwa wyższego i nauki w świetle opublikowanego ostatnio raportu OECD na ten temat. W latach 2005-2006 OECD powołała zespół międzynarodowych ekspertów, który badał polskie szkolnictwo wyższe (m.in. spotkał się także z przedstawicielami ZNP). Raport dotyczący polskiego szkolnictwa wyższego i nauki jest częścią ogólnego raportu OECD (OECD Thematic Review of Tertiary Education) i jest dostępny na stronie: www.oecd.org/edu/tertiary/review . Nie wnikając, z braku czasu i miejsca, w treść bardzo obszernego dokumentu (polska wersja liczy 236 stron) trzeba powiedzieć, że jest on ogromnie krytyczny i pokazuje zarówno w części opisowej, jak i tabelarycznej, że polskie szkolnictwo wyższe znajduje się na szarym końcu wśród 30 krajów będących członkami tej organizacji.
W trakcie narady w Sejmie Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego prof. Barbara Kudrycka poinformowała o wstępnych wynikach prac zespołu powołanego do wypracowania założeń reformy szkolnictwa wyższego i nauki. Najciekawszą propozycją jest koncepcja zniesienia habilitacji, co jest zresztą zbieżne z postulatami raportu OECD.
03. kwietnia w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego miały miejsce dwa spotkania kierownictwa Ministerstwa ze związkami zawodowymi: KSN NSZZ "Solidarność" oraz ZNP. W pierwszym poświęconym omówieniu postulatów związków zawodowych w sprawach kształtowania środków na finansowanie szkolnictwa wyższego i nauki w nadchodzących latach uczestniczyła prof. Barbara Kudrycka, która ujawniła, że otrzymała obietnicę zwiększenia finansowania z budżetu państwa naszego resortu o 0,158% PKB rocznie od 2009 r. (przy założeniu 3% wzrostu PKB). Zrealizowanie tej koncepcji pozwoliłoby na osiągnięcie w 2013 r. udziału szkolnictwa wyższego i nauki w PKB na poziomie 2%. W odniesieniu do przyszłego roku (2009) oznaczałoby to wzrost udziału nauki do 0,36%, a szkolnictwa wyższego do 0,95% PKB. Oczywiście taka obietnica jest, jak na razie, tylko bardzo wstępną koncepcją, a możliwości jej realizacji zależą od bardzo wielu czynników. Dlatego już na tym spotkaniu Przewodniczący KSN "Solidarność" stwierdził, że ich związek rozważa możliwość wejścia w spór zbiorowy z rządem na tle finansowania szkolnictwa wyższego i nauki.
Druga część spotkania, którą prowadziła wiceminister prof. Grażyna Prawelska-Skrzypek, poświęcona była problemom rozdzielenia środków na szkolnictwo wyższe przewidzianych w budżecie obecnego roku. Jak wiadomo budżet ten przewiduje zwiększenie finansowania szkolnictwa wyższego o 2,3% w stosunku do roku ubiegłego. Oznacza to, że w odniesieniu do uczelni publicznych nadzorowanych przez MNiSzW nastąpił wzrost dotacji o 83 mln zł (bez rezerwy celowej). Ten relatywnie mały przyrost wynika też z faktu, że obniżenie składki rentowej płaconej przez pracodawcę spowodowało, iż Ministerstwo Finansów obcięło automatycznie wielkość dotacji o tę składkę. Po odjęciu innych wydatków (sfinansowanie nowopowstałych wyższych szkół zawodowych, kształcenia pielęgniarek i położnych, kształcenia studentów niepełnosprawnych) została kwota 6.452 mln zł., która została podzielona przyjętym algorytmem. W rezultacie około 2/3 uczelni publicznych nadzorowanych przez MNiSzW otrzyma w tym roku dotację na poziomie ubiegłorocznym, co oznacza, że nie będą one miały żadnych środków na sfinansowanie przewidzianych teoretycznie w budżecie państwa podwyżek na poziomie 2,3 %. Tylko 1/3 uczelni dostanie większe środki, w tym kilka uczelni o kilkanaście procent.
Odrębnym problemem jest sprawa rozdziału przewidzianej ustawą budżetową rezerwy celowej w wysokości 301 mln zł. Część tych środków będzie musiała być przeznaczona na pozapłacowe wydatki (realizacja podpisanych już umów międzynarodowych czy szkolenie lotników), pozostała część musi być rozdzielona na wszystkie resorty cywilne nadzorujące szkolnictwo wyższe. Po przeliczeniu pozostałych w gestii MNiSzW środków na pełne etaty wynika, że może nastąpić wzrost płac o około 140 zł na jeden etat średnio (to jest suma brutto czyli bez pochodnych, ale z podatkiem). Ministerstwo oczekuje od związków zawodowych dyskusji, która powinna się odbyć w najbliższym czasie na temat sposobu rozdziału tych środków.
Prezydium Rady zajmie się tym problemem na swoim najbliższym posiedzeniu. Oczywiście poinformujemy wszystkie związki o podjętych przez Ministerstwo decyzjach.
Informujemy, że w związku z przekształceniami, jakie są rezultatem połączeń banków PKO SA oraz BPH, ulega zmianie numer konta Rady Szkolnictwa Wyższego i Nauki ZNP. Obecny numer jest następujący:
42 1240 6247 1111 0000 4974 9762
Przez najbliższy rok będzie jeszcze możliwość używania obu numerów. Tym niemniej prosimy o korzystanie z nowego numeru przy opłacaniu składek.
Prezydium Rady apeluje do organizacji uczelnianych o wsparcie inicjatywy podjętej przez ZG ZNP i zbieranie podpisów pod obywatelskim projektem ustawy o objęciu wychowaniem przedszkolnym wszystkich sześciolatków.
Przepraszamy, że niniejszy numer Biuletynu Informacyjnego dociera do Państwa z niewielkim opóźnieniem, ale wynika to z faktu, że chcieliśmy przekazać Wam najnowsze informacje dotyczące obu wyżej omówionych spotkań.
Adres redakcji: Rada Szkolnictwa Wyższego i Nauki ZNP,
ul. J. Smulikowskiego 6/8, 00-389 Warszawa
tel. (0-22) 826-26-46, 0-501-086-340,
e-mail: rszwin@znp.edu.pl, strona: www.rszwin.znp.edu.pl.